Ogród to dla wielu przedstawicieli fauny miejsce stołowania się, lecz także życia i zimowania. Zwierzęta, nierzadko z naszej perspektywy pożyteczne przed nadejściem zimy szukają bezpiecznych kryjówek. Można im w tym pomóc. Jak robić to „z głową”?
Pomóż ptakom przetrwać zimę!
Pomoc ptakom wydaje się najprostsza, gdyż jest najmocniej promowana w mediach i opisywana w literaturze fachowej. Wciąż jednak wiele osób nie potrafi ustrzec się błędów wynikających z nieświadomości, braku systematyczności bądź jeszcze gorzej – z ignorancji. Dla uściślenia: najlepszym sposobem pomocy ptakom jest zapewnienie im naturalnego pokarmu, czyli sadzenie w ogrodzie roślin, którymi żywią się. Dlatego zamiast jednolitego, monokulturowego żywopłotu z żywotnika warto postawić (przynajmniej z jednej strony działki) na bardziej naturalną ścianę osłaniającą, np. z głogów, jarzębu pospolitego, dzikiej róży, rokitnika, śliwy tarniny, bzu czarnego, bzu koralowego, berberysów i kaliny koralowej. Dokarmianie ptaków w karmnikach jest na drugim miejscu. Jak robić to właściwie?
- Dokarmianie rozpoczyna się dopiero po opadach śniegu, gdy ptaki mają problem z samodzielnym zdobywaniem pokarmu.
- Najważniejsza jest systematyczność - gdy rozpocznie się dokarmianie należy kontynuować je aż do przedwiośnia. Zwierzęta przyzwyczają się do stołówki i przylatują nawet, gdy właścicielowi ogrodu znudzi się pomoc ptakom.
- Należy odpowiednio dobierać pokarm – gotowe mieszanki można kupić w sklepach ogrodniczych (i nie tylko). Ponadto w cenie są nasiona słonecznika, ziarna zbóż i suszone owoce. Sikorki dokarmia się słoniną bez przypraw.
- Równie ważna jest regularna, wręcz codzienna wymiana wody na świeżą.
- W karmniku należy dbać o czystość, czyszcząc go sporadycznie, a na bieżąco usuwając nieświeży pokarm.
W ogrodzie warto posadzić rodzime drzewa liściaste i iglaste, od dębów po brzozy i świerki, które często stanowią miejsca gniazdowania i kryjówki dla ptaków. Dodatkowym, pożądanym działaniem jest montaż budek lęgowych. Warto pomagać m.in. różnym gatunkom sikorek, które pozostają na zimę w Polsce (budki typu A1).
Jeże – co można zrobić?
Kryjówki dla jeży można łatwo zbudować samemu i tym samym wyręczyć wdzięczne ssaki. To kopce z naturalnych materiałów – fragmentów roślin. U podstawy należy usypać mech lub rozdrobnioną słomę. Następnie przykrywa się je suchymi, zgrabionymi liśćmi i przygniata drobnymi gałązkami. Dla ochrony przed opadami można na wierzchu umieścić tkaninę nieprzepuszczającą wilgoci (i również przyłożyć ją gałązkami). Takie kryjówki umieszcza się w zacisznym miejscu w ogrodzie, np. w zaroślach, wśród drzew i krzewów bądź gęstych traw ozdobnych. Oprócz tego można kupić w sklepie ogrodniczym specjalne, drewniane domki dla jeży. Jeż to nasz sojusznik w walce ze szkodnikami roślin. Żywi się m.in. ślimakami i turkuciami podjadkami. Jeże częściej odwiedzają ogrody „dzikie”, w których nie stosuje się chemii lub stosuje ją zdawkowo. Zagrożeniem dla nich są oczka wodne o bardzo stromych ściankach. Należy je więc wygładzić – odpowiednio sprofilować. Jeż potrafi pływać, ale może zginąć z wycieńczenia, gdy nie jest w stanie wydostać na powierzchnię przez długi czas.
Owady w ogrodzie – jak im pomóc?
W ogrodzie najczęściej pomaga się złotookom, gdyż jego larwy wspomagają ochronę roślin. To prawdziwi „mszycożercy” (podobnie zresztą jak biedronki). Niestety owady są wrażliwe na zimno. Jesienią szukają kryjówek, także w domach i budynkach gospodarczych. Już na początku jesieni można wystawić im specjalne domki – czerwone, z płytkimi nacięciami, wypełnione ściółką z rozdrobnionych liści, słomy i mchu. Takie obiekty wynosi się po pierwszych przymrozkach do pomieszczenia nienarażonego na mrozy. Istnieje wtedy szansa, że zostały już zasiedlone przez złotooki. Domki należy wystawić na zewnątrz dopiero wiosną. W ciągu sezonu złotooki można przyciągnąć do ogrodu uprawiając m.in. różne odmiany krwawnika pospolitego.
W ogrodzie można chronić także motyle….chociaż to sprawa kontrowersyjna. Z jednej strony to jedne z najpiękniejszych owadów, wdzięczne do obserwacji; z drugiej zaś ich gąsienice niszczą zieleń, także tą uprawianą w ogrodach. Dylemat pozostawia się właścicielom ogrodów. Zwierzętom można pozostawić w ogrodzie stery gałęzi i kłód.
Ponadto częstym miejscem zimowania owadów, np. trzmieli jest kompostownik.
Zwierzęta wodne – ochrona oczka wodnego
Jeśli w oczku wodnym pozostawia się wodę należy zadbać, aby jego powierzchnia nie zamarzała. W tym celu umieszcza się skimmer, pływający filtr, który przy okazji pełni funkcję sztucznego przerębla. Opcjonalnie wykorzystuje się styropianowe boje. Dzięki temu utrzymuje się dobre napowietrzenie na całej głębokości zbiornika wodnego, co jest kluczowe nie tylko dla zwierząt, lecz także roślin.
[product id="1030","1691","1715","2201"]
O autorze
