Jesteś miłośnikiem nalewek i produkujesz je w domu na własne potrzeby? To świetne hobby! Dzięki poniższym gatunkom zapewnisz sobie dostęp do świeżych, zdrowych owoców na smaczne wyroby alkoholowe (i nie tylko). Dlaczego warto postawić właśnie na nie?
Szlachetna piątka drzew i krzewów polecanych na nalewki
1. Dereń jadalny: nalewkowy „must-have”

Dereń jadalny (Cornus mas) to krzew bez którego trudno wyobrazić sobie nalewkowe hobby. W końcu „dereniówka” jest uznawana za królową nalewek. Wśród odmian derenia szczególnie cenionych do nalewek wyróżnia się odmiana ‘Basia’. Co warto wiedzieć w temacie dereni? W ogrodzie należy uprawiać przynajmniej dwie sadzonki, gdyż gatunek jest obcopylny. Wybiera się odmiany o podobnym terminie kwitnienia. Na rynku dostępne są tradycyjne derenie o owocach czerwonych, a oprócz tego o owocach bordowych, żółtych, bladożółtych, a nawet czarnych. To wysokie krzewy, które nie mają dużych walorów dekoracyjnych poza fazą kwitnienia i owocowania. Dlatego warto posadzić je w mniej wyeksponowanej części ogrodu, w przydomowym sadzie lub po prostu skomponować z krzewami i niskimi drzewami o bardziej dekoracyjnym charakterze.
Sprawdź także: Top najsłodszych odmian derenia jadalnego
2. Truskawki – klasyka domowych, słodkich nalewek
Truskawki to jedne z najchętniej wykorzystywanych owoców do przygotowywania domowych nalewek. Są słodkie, aromatyczne i łatwo oddają smak oraz kolor do alkoholu. Nalewka truskawkowa ma łagodny, deserowy charakter, dlatego świetnie sprawdza się dla osób, które wolą delikatniejsze, owocowe trunki. Do jej przygotowania najlepiej wybierać owoce w pełni dojrzałe, zdrowe i intensywnie pachnące.
Truskawki warto uprawiać nawet w niewielkim ogrodzie, na podwyższonych grządkach, a także w donicach i pojemnikach. Wybierając odmiany o różnym terminie owocowania, można wydłużyć sezon zbioru i dłużej korzystać ze świeżych owoców. Poza nalewkami truskawki doskonale nadają się również na soki, dżemy, konfitury, desery oraz do mrożenia.
Porada praktyka: do nalewki wybieraj truskawki bardzo dojrzałe, ale nie przejrzałe ani uszkodzone. Owoce warto szybko przetwarzać po zbiorze, ponieważ łatwo tracą jędrność i aromat.
3. Pigwowiec. Polska „cytryna” dla miłośników kwaskowatych nalewek

Pigwowiec (Chaenomeles) można uprawiać w sadzie, warzywniaku, a nawet w ogrodzie ozdobnym. Jest przepiękny w czasie kwitnienia! Często wykorzystuje się go do oddzielania poszczególnych partii ogrodu jako wewnętrzny niski żywopłot. Jednocześnie dostarcza kwaśnych owoców, które są traktowane jako alternatywa dla cytryny. Nadają się również na nalewki. Nalewka ma kwaskowato-słodki smak, zależny od ilości dodanego cukru bądź miodu. Można ją dodatkowo aromatyzować korzennymi przyprawami. Do nalewek wykorzystuje się także podobny, lecz nieco większy owoc – pigwę.
4. Któż nie kocha smaku wiśniówki? Wiśnie nie tylko na soki i kompoty!
Wiśniówka produkowana z owoców wiśni pospolitej (Prunus cerasus) uchodzi za wykwintną i bardzo smaczną. Zachowuje aromat wiśni. Poza tym wiśnie są cenione jako owoce deserowe.
Wybór sadzonek jest duży, można kierować się różnymi kryteriami, np. wielkością i smakiem owoców (nieznacznie różnią się m.in. kwaskowatością). W małych ogrodach zaleca się stawiać na odmiany samopylne, np. wiśnię ‘Wandę’. Na większych powierzchniach można pozwolić sobie na uprawę większej liczby sadzonek - wiśni obcopylnych. Wiśnie są przepiękne wiosną, w czasie kwitnienia. Często uprawia się je przy ogrodzeniu, w formie szpalerów bądź alei.
5. Aronia – prawdopodobnie najbardziej niedoceniany polski owoc

Aronia jest powszechnie uprawiana w uprawach komercyjnych, jednakże nie cieszy się szczególną atencją w ogrodach przydomowych i na ROD. Faktycznie na surowo ma cierpki, mało słodki smak, a owoce nie są szczególnie soczyste. Warto jednak pamiętać, że aronia jest jednym z najbardziej wartościowych owoców pod względem prozdrowotnym (m.in. ze względu ma wysoką zawartość antocyjanów). Świetnie nadaje się na przetwory. Soki czy nalewki z aronii są wyważone: lekko wytrawne, nie za słodkie, ale bardzo smaczne. Aronię w ogrodzie można wykorzystać do stworzenia „ściany”, która w trakcie sezonu chroni inne rośliny i domowników przed silnym wiatrem (a przy okazji ciekawskim okiem sąsiada czy przechodniów). Bardziej dekoracyjny wygląd ma aronia czerwona ‘Brillant’.
Sprawdź także: Aronia to samo zdrowie! Właściwości prozdrowotne owoców aronii!
Tabela podsumowująca: cechy subiektywnie najlepszych roślin na nalewki
|
Gatunek rośliny |
Profil smakowy nalewki |
Główny atut w ogrodzie |
Kluczowa korzyść zdrowotna |
Czas zbioru |
|---|---|---|---|---|
|
Dereń jadalny |
Wykwintny, winno-kwaśny |
Długowieczność, łatwość uprawy |
Wysoka zawartość żelaza i potasu |
Sierpień - wrzesień |
|
Truskawka |
Słodki, aromatyczny |
Zajmuje niewiele miejsca |
Źródło witaminy C i antyoksydantów |
Czerwiec - lipiec |
|
Pigwowiec |
Kwaskowaty, aromatyczny |
Piękne kwiaty (ozdoba ogrodu) |
Dawka witaminy C |
Wrzesień - październik |
|
Wiśnia |
Słodko-kwaśny, głęboki |
Efektowna w czasie kwitnienia i owocowania |
Ogólne poprawa odporności |
Lipiec |
|
Aronia |
Lekko cierpki, wyważony |
Naturalna bariera przeciwwietrzna |
Najsilniejszy polski antyoksydant |
Sierpień - wrzesień |
Lista wartościowych drzew i krzewów na nalewki jest oczywiście znacznie dłuższa. Doświadczony hobbysta jest w stanie wyprodukować smaczny alkohol na bazie zdecydowanej większości polskich owoców. Do dobry sposób na zero waste, gdy posiada się nadmiar „surowca”. Nalewki produkuje się nawet z jabłek i gruszek (korzenne).
Sekcja FAQ: Nalewkowy raj w ogrodzie
Jakie dziko rosnące owoce w Polsce najlepiej nadają się na wytrawne nalewki?
Szczególnie cenione są owoce dzikiej różny, tarniny, rokitnika, a także krajowych głogów. Wszystkie powyżej wymienione gatunki warto uprawiać w ogrodzie. Mają duże walory dekoracyjne, może poza śliwą tarniną. Ponadto są rajem dla ptaków i zapylaczy.
Dlaczego warto mrozić owoce tarniny, dzikiej róży czy rokitnika przed zalaniem alkoholem?
Mrożenie przez 1-2 doby m.in. redukuje garbniki, przez co owoce tracą cierpkość, a stają się bardziej słodkie. W rezultacie nalewka ma lepszy smak, a w dodatku szybciej staje się klarowna. Poddawanie działaniu ujemnej temperatury to częsty zabieg wykonywany przez amatorów nalewek.
Czy dereń jadalny jest trudny w uprawie dla początkującego ogrodnika?
Dereń to roślina wyjątkowo odporna na mróz i rzadko atakowana przez szkodniki, dzięki czemu nie sprawia problemów pielęgnacyjnych. W dodatku nie ma wysokich wymagań. Dlatego poleca się ją osobom, które zaczynają przygodę z ogrodnictwem.
Jak słońce wpływa na jakość owoców przeznaczonych na domowe alkohole?
Drzewa i krzewy owocowe rosnące w dobrych warunkach świetlnych wytwarzają smaczniejsze owoce (wyższa zawartość cukrów). Oprócz tego mają głębszy aromat i rzadziej są porażane przez choroby grzybowe.
[product id="502","614","372","50"]
O autorze
