Jedna z najważniejszych zasad aranżacji rabat zakłada, że należy komponować gatunki o różnym terminie kwitnienia, a uzupełnia się je zielenią ozdobną z liści i owoców. Z założenia więc rabata składa się z wielu gatunków i grup zieleni. A gdyby tak podejść do tematu od innej strony i założyć kompozycję jednogatunkową, z różnych odmian? Istnieją gatunki, które dają taką możliwość. Sprawdź jak założyć rabatę jednogatunkową, która wzbudza niekłamany zachwyt.
Rabata kwietna jednogatunkowa – główne założenia
Rabaty jednogatunkowe to poniekąd awangarda ogrodnicza, traktuje się je jako wyjątek od ogólnie przyjętej reguły. Nie jest ozdobna przez cały rok, dlatego nie pełni roli głównego obiektu dekoracyjnego w ogrodzie, np. zakładanego w wyeksponowanej, frontowej części. To raczej uzupełnienie dla innych żywych elementów. Odpowiednio zaplanowana jest wielobarwna, a oprócz tego można uzyskać pożądany efekt piętrowości. Niestety nie jest ozdobna przez cały rok, co najwyżej przez 1-2 kwartały. W rzeczywistości pejzaż z bardzo podobnych roślin, ale o różnym rozmiarze i barwie kwiatów robi wrażenie. Kojarzy się nieco z ogrodami preriowymi.
Pamiętaj!
Rabata jednogatunkowa nie powinna pełnić roli głównego obiektu dekoracyjnego w reprezentacyjnej, frontowej części ogrodu. Ponieważ tego typu nasadzenia są efektowne jedynie przez 1-2 kwartały w roku (nie są ozdobne całorocznie).
Rośliny do rabaty jednogatunkowej – czym kierować się przy wyborze?
Najbardziej pożądane są rośliny, które kwitną bardzo długo, a zachwycają bogactwem odmian. Dzięki nim można tworzyć zróżnicowane kompozycje. Takie kryteria spełnia wiele „kwiatów lata”, które potrafią kwitnąć od późnej wiosny aż do pierwszych, jesiennych przymrozków. Takie nasadzenia mają jedną zasadniczą wadę: corocznie trzeba dosiewać nowe rośliny lub produkować/kupować rozsadę i sadzić sadzonki. Dlatego mniej pracochłonnym, praktyczniejszym rozwiązaniem jest postawienie na rośliny wieloletnie. Które byliny nadają się na rabatę jednogatunkową?
Rabata jednogatunkowa jak z widokówki. Sprawdź, które rośliny warto wybrać
- Krwawnik pospolity (Achillea millefolium) – bylina kwitnie od czerwca do września, czasem kwiaty utrzymują się nawet w październiku. Ponadto ma walory dekoracyjne poza kwitnieniem. Zachwyca delikatnymi, pierzastymi liśćmi. Jest gatunkiem wykorzystywanym w celach leczniczych. W kompozycji używa się wielobarwnych odmian. Sadzonki umieszcza się kierując uniwersalną zasadą: niskie w przodu, wyższe z tyłu. W sprzedaży dostępna jest bardzo duża liczba odmian gwarantująca uzyskanie szerokiej palety barw. Białe krwawniki można przekopać z miejsc naturalnych. Do cenionych odmian zalicza się m.in. krwawnik żółty 'Moonshine' (50-60 cm wys.), krwawnik czerwony ‘Petra’ (60-80 cm) i krwawnik różowy 'Cerise Queen' (60-80 cm).
Krwawnik pospolity (Achillea millefolium)
- Mak wschodni (Papaver orientale) – maki kojarzą się głównie z tymi rosnącymi dziko na łąkach, ale istnieją także piękne, wyselekcjonowane odmiany ozdobne. Kwitną w maju i czerwcu. Warto łączyć odmiany o różnej kolorystyce, np. czerwoną ‘Beauty of Livermere’, różową ‘Central Park’ oraz białą ‘Royal Wedding’. Posadzone w większych grupach na stanowisku słonecznym tworzą wyrazistą, sezonową kompozycję.
- Jeżówka purpurowa (Echinacea purpurea) – kwitnie długo, ale zwykle zakwita trochę później od krwawnika – w lipcu. Jest również wykorzystywana w medycynie ludowej. Zachwyca różnorodnością odmian. W rabacie uprawia się zarówno jeżówki karłowe jako rośliny obwódkowe (30-50 cm wysokości) jak również jeżówki wysokie, przekraczające 150 cm wysokości. Ze względu na tworzenie dużych kwiatów, przypominających lotki do badmintona jeżówki są spektakularne i od razu zwracają na siebie uwagę. W rabacie nie powinno zabraknąć jeżówki purpurowej ‘White Swan’, która kwitnie na biało i jest uniwersalna w kompozycji. Można posadzić ją pomiędzy odmianami o wyrazistych barwach kwiatów, np. czerwonej i żółtej. Nadaje się na drugi plan rabat, osiąga 60-80 cm wysokości.
- Liliowiec ogrodowy (Hemerocallis) – to jedna z najpopularniejszych bylin uprawianych w ogrodach. Daje jeszcze większe możliwości „zabawy kolorami” niż dwa powyżej wymienione gatunki. Obejmuje odmiany o kwiatach jedno-, dwu- i wielobarwnych. Pojedynczy kwiat żyje przez dobę, lecz wytwarzanych kwiatów jest tak dużo, że w rezultacie roślina kwitnie przez kilka miesięcy. Zwykle przypada to na koniec wiosny do drugiej połowy lata lub początek lata do jesieni. Kępy równowąskich liści mają naturalistyczny wygląd, są dekoracją poza okresem kwitnienia. Rabatę z liliowców warto w szczególności założyć w pobliżu oczka wodnego bądź stawu. Do wyróżniających się odmian należą m.in. liliowiec ‘Sunset’ kwitnący na pomarańczowo, ‘Autumn Red’ o kwiatach ciemnoczerwono-żółtych, ‘Bali Hai’ o kwiatach kremoworóżowych oraz 'Romantic Breeze' o kwiatach liliowo-różowych.
Następny krok – rabata w jednym kolorze kwiatów
W odosobnionych przypadkach można postawić w ogrodzie na jedną odmianę rośliny, np. kilkadziesiąt sadzonek. Tworzy się jednolite dywany tonujące barwy, w szczególności gdy w pobliżu znajdują się już duże, wielobarwne, tradycyjne rabaty (misz-masz). Oprócz tego takie nasadzenia są wskazane jeśli chce się dodatkowo podkreślić obraną kolorystykę ogrodu, np. żółtą, niebieską bądź różową – cenioną w ogrodach romantycznych. Jedną ze sztuczek architektów krajobrazu jest tworzenie rabat o białych kwiatach. W ten sposób poniekąd oszukuje się zmysły – biel powoduje optyczny efekt oddalenia. Tym samym wydaje się, że ogród jest większy niż w rzeczywistości. Jedną z najcenniejszych roślin na jednogatunkowe rabaty jest kocimiętka Faassena, jedna z najdłużej kwitnących bylin uprawianych w europejskich ogrodach. Kwitnie od maja do września, czasem mniej obfite kwitnienie utrzymuje się jeszcze na początku jesieni. Ma fioletowe kwiaty, oprócz tego dostępne są odmiany kwitnące na biało. Podobne zastosowanie ma lawenda wąskolistna (Lavandula angustifolia). Oprócz tego warto rozważyć uprawę pysznogłówki (Monarda hybrida).
Lawenda wąskolistna (Lavandula angustifolia)
Porównanie gatunków polecanych na rabaty jednogatunkowe
|
Gatunek (Nazwa łacińska) |
Okres kwitnienia |
Wysokość odmian |
Przykładowe odmiany |
Cechy szczególne |
|
Krwawnik pospolity (Achillea millefolium) |
VI – IX (X) |
50 – 80 cm |
'Moonshine' (żółty), 'Petra' (czerwony), 'Cerise Queen' (różowy) |
Delikatne, pierzaste liście; właściwości lecznicze; bardzo szeroka paleta barw. |
|
Mak wschodni (Papaver orientale) |
Maj i czerwiec |
60 – 100 cm |
'Royal Wedding' (biały), Central Park (różowy), Beauty of Livermere (czerwony) |
Mocne kolory, bylina o wyrazistym charakterze. |
|
Jeżówka purpurowa (Echinacea purpurea) |
VII – jesień |
30 – 150+ cm |
'White Swan' (biały), odmiany karłowe i wysokie |
Kwiaty przypominające lotki do badmintona; doskonała na obwódki i daleki plan. |
|
Liliowiec ogrodowy (Hemerocallis) |
Koniec wiosny – jesień |
Zależna od odmiany |
'Sunset' (pomarańczowy), 'Autumn Red' (czerwono-żółty), 'Bali Hai' (kremoworóżowy) |
Pojedynczy kwiat żyje dobę; dekoracyjne liście; idealny nad zbiorniki wodne. |
|
Kocimiętka Faassena (Nepeta faassenii) |
V – IX |
Zależna od odmiany |
Odmiany fioletowe i białe |
Jedna z najdłużej kwitnących bylin; tworzy efektowne "dywany" kolorystyczne. |
|
Lawenda wąskolistna (Lavandula angustifolia) |
Lato |
Zależna od odmiany |
Różne odmiany fioletowe i białe |
Idealna do ogrodów romantycznych i tworzenia jednolitych plam barwnych. |
Pytania odnośnie rabat jednogatunkowych
1. Czy rabata jednogatunkowa jest ozdobna przez cały rok?
Nie. Jest to typ nasadzenia, który zachowuje walory dekoracyjne zazwyczaj przez 1-2 kwartały (głównie w okresie kwitnienia). Z tego względu traktuje się ją jako uzupełnienie ogrodu, a nie jego główny, frontowy punkt.
2. Jakie są główne zalety takiej rabaty?
Pozwala na uzyskanie efektu piętrowości oraz wielobarwności przy zachowaniu spójności formy. Przypomina ogrody preriowe i stanowi nowoczesną, awangardową alternatywę dla tradycyjnych rabat mieszanych.
3. Dlaczego lepiej wybierać byliny zamiast roślin jednorocznych?
Rośliny wieloletnie (byliny) są praktyczniejsze i mniej pracochłonne. W przypadku roślin jednorocznych konieczne jest coroczne wysiewanie lub kupowanie nowych sadzonek, co zwiększa nakład pracy.
4. Jak uzyskać efekt optycznego powiększenia ogrodu?
Można to osiągnąć, tworząc rabatę jednogatunkową w kolorze białym. Biel daje złudzenie oddalenia, dzięki czemu przestrzeń wydaje się większa, niż jest w rzeczywistości.
5. O czym pamiętać przy sadzeniu roślin na takiej rabacie?
Należy kierować się uniwersalną zasadą kompozycji: odmiany niskie (karłowe) sadzimy z przodu jako obwódki, natomiast odmiany wysokie umieszczamy z tyłu, tworząc tło.
6. Czy liliowce to dobry wybór, skoro ich kwiaty żyją tylko jeden dzień?
Tak! Mimo krótkiej żywotności pojedynczego kwiatu, liliowce wytwarzają ich tak dużą liczbę, że cała roślina pozostaje obsypana kolorami nawet przez kilka miesięcy.
To może Cię zainteresować:
Jakie krzewy wykorzystać do dekoracji rabat kwietnych
Bielenie drzewek owocowych – jak, kiedy i dlaczego?
Cięcie czereśni. Kiedy i jak przycinać czereśnie?
[product id="1867","1939","2579","1218"]
O autorze
