Jeśli kiedykolwiek marzyłeś o własnym ogrodzie pełnym smakowitych owoców, zapewne spotkałeś się z frustracją, gdy odkryłeś robaki w swoich czereśniach. Nic nie jest bardziej rozczarowującego niż patrzenie na piękne owoce, tylko po to, aby odkryć, że zostały zainfekowane przez niechciane szkodniki. W tym poradniku wyjaśnimy, jak można temu łatwo zapobiec. Zapraszamy!
Dlaczego czereśnie są narażone na robaczywienie?
Przyczyną robaczywienia czereśni jest nasionnica trześniówka (Rhagoletis cerasi) - mucha o wielkości około 3-5 mm. W mniejszym stopniu poraża także wiśnie. Nasionnica składa jaja od końca maja do końca czerwca. Podczas składania jaj nakłuwa skórę owocu, zostawiając pod nią jaja, z których po 10-14 dniach wylęgają się białe larwy. Jedna mucha może złożyć od 30 do 150 jaj w jednym owocu. Po każdym nakłuciu pozostawia feromon, który ostrzega inne samice, aby nie składały jaj w tym samym owocu. Larwy żywią się miąższem czereśni i stopniowo rosną.
Nasionnica trześniówka ma czarny tułów z żółtą tarczką. Jej skrzydła są bezbarwne z czarnymi prześwitami.
Skuteczny oprysk przeciwko robaczywieniu czereśni
Przeciw robaczywieniu czereśni stosuje się Mospilan 20SP - certyfikowany, skuteczny preparat z grupy insektycydów. Dawkowanie wynosi 1,25 g w 5-9 l wody na 100 m2. Obecnie nie ma ekologicznych oprysków jako zamiennik Mospilanu przeciw nasionnicy.
Aby wygodnie przeprowadzić oprysk, drzewo powinno być odpowiednio niskie. Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej na ten temat, zapraszamy do przeczytania artykułu - "Cięcie czereśni: kiedy i jak przycinać czereśnie?".
Wybór odpowiedniego terminu oprysku
Ważny jest odpowiednio wczesny oprysk, podczas tworzenia się zawiązków - małych, zielonych, jeszcze niewykształconych w pełni czereśni. Gdy czereśnie już są robaczywe, w tym roku nic nie można zrobić. Oprysk przeciw nasionnicy wykonuje się wtedy dopiero od nowego roku.
Nasionnica składa jaja od końca maja do końca czerwca. Dokładny termin oprysku najlepiej ustalić za pomocą zwykłych lepów na muchy, choć profesjonalni sadownicy stosują do tego pułapki feromonowe. Lep zawiesza się na wysokości około 1,5 m drzewa czereśni. Gdy do lepu przykleją się 2 muchy, wówczas po 3 dniach wykonuje się pierwszy oprysk. Aby oprysk był skuteczny, najlepiej jest go powtórzyć podczas silniejszego nasilenia, około 10 dni później. Termin rozpoczęcia składania jaj przez nasionnicę przypada mniej więcej na pełnię kwitnienia akacji.
Wiśni nie dotyka nasionnica aż w tak dużym stopniu jak czereśni, w tym gatunku również termin oprysku ustala się za pomocą lepu.
Odporne odmiany na robaczywienie
W przeciwieństwie do np. jabłoni, istnieją odmiany czereśni, które są odporne na robaczywienie. Są to najwcześniejsze odmiany, które unikają terminu lotu nasionnicy. Należą do nich: Majówka, Miodówka i Rivan. Nie wymagają oprysku przeciwko robaczywieniu i co roku będą miały owoce wolne od robaków. Doskonale sprawdzą się w uprawie ekologicznej.
Metody mechaniczne zwalczania nasionnicy
Z opadniętych czereśni porażonych nasionnicą wylęgają się larwy, które zimują w ziemi na głębokości około 5 cm. W kolejnym roku, dorosłe nasionnice wylęgną się właśnie wtedy, gdy dochodzi do porażenia zawiązków. Niektórzy ogrodnicy przekopują ziemię pod drzewem, lub umieszczają pod nim agrowłókninę. Powoduje to uszkodzenie larw lub uniemożliwia ich wydostanie na powierzchnie. Są to metody, które mogą jednak zawodzić. Pułapki lepowe z kolei służą jedynie tylko do ustalenia terminu oprysku, nie są w stanie zlikwidować wszystkich nasionnic. Najbardziej skutecznymi metodami są opryski lub najwcześniejsze odmiany.
Jakich metod unikać?
Istnieje metoda polegająca na umieszczeniu zebranych czereśni w misce z wodą. Po około 1 godzinie wszystkie larwy wyjdą z czereśni, utoną i opadną na dno miski. W ten sposób można pozbyć się robaków, ale w czereśniach nadal będą obecne odchody, które wcześniej pozostawiły. Nie należy zatem stosować tej metody.